گاهي براي آگاهي

اندیشیدن انعکاس دهنده ی دغدغه هاست دغدغه های انسان. و دغدغه نشان دهنده ی وجودی اصیل است. وجودی که از درون تکان خورده است و اصیل ترین و ارزشمند ترین فعل جهانی را تفکر را انجام داده است.

گاهنامه ی گاهی برای آگاهی آیینه ای است از قسمتی کوچک از تجلی تفکر در میان دانشجویان علامه:

 تأملی انتقادی در باب ایده حکومت جهانی : از رؤیای جهان‌ْوطن تا جهانشمولی حقوق
حسین فراستخواه

درباره ضرورت رعایت اخلاق سیاسی
مهدی عربشاهی

جنبش دانشجویی و دولت نفتی
رشید اسماعیلی

نقدي بر خط و مشي حاكم بر حركت هاي انتقادي جنبش دانشجويي
حمید قهوه چیان

نگاهی به نقد حمید قهوه چیان بر تجمع هشتم آبان
امیر حسین ایرجی

دریغا ملت ایران از همان جایی زخم می خورد که بدان امید دارد
کوروش جنتی

چرا ابن سینا بخوانیم؟
میثم امانی

بودجه.1
هادی کهال زاده

بالا رفتن از دیوار دشمن
نفیسه زارع

مهدی عربشاهی

در حاشیه تلاش مدعیان چپ برای مصادره تجمعات تحکیم و انجمن های اسلامی دانشجویان

فعالان دانشجویی و افرادی که با فضای دانشگاه پلی تکنیک و سابقه فعالیت های 1 دهه اخیر انجمن اسلامی امیرکبیر در راه اندازی فراکسیون مدرن دفتر تحکیم و دگردیسی آن به یک سازمان مدنی مدافع دموکراسی و آزادی آشنایی دارند به خوبی آگاهند که فضای عمومی این دانشگاه و انجمن آن ضمن آنکه فضایی رادیکال در پیگیری مطالبات دانشجویان و نیز جامعه است و همواره ازآن به عنوان قلب تپنده جنبش دانشجویی یاد می شود اما سمت و سوی فکری آن رو به سوی دموکراسی(به معنای دموکراسی پارلمانی و احترام به حقوق افراد به عنوان اصل اساسی دموکراسی)، حقوق بشر و تساهل بوده و نسبتی با پلاکاردهای سرخ دوستان برقرار نمی کند . موضوعی که به راحتی می توان آن را از لا به لای نوشته ها ، مصاحبه ها و ابراز نظرات دانشجویان و فعالان این انجمن و بیانیه ها و مواضع رسمی اعلام شده آن دریافت و به همین دلیل این گونه خبر رسانی ها تاثیری بر قاطبه فعالان دانشجویی و دانشجویانی که در دانشگاههای ایران مشغول به تحصیل می باشند ندارد.اما موضوعی که انگیزه نویسنده برای نوشتن این مقاله شد تکرار دوباره این رفتار غیر اخلاقی از سوی جریان مدعی "سوسیالیسم" در یک ساله اخیر بوده است که لزوم نگارش مقاله ای که به شفاف کردن این رفتارها بپردازد را یادآوری می کند.    

            حضور این گروه از دانشجویان در تجمعات همواره  با سیاست "هر نفر، یک پلاکارد سرخ رنگ بزرگ" همراه است . تلاش وسیع برای قرار دادن این پلاکاردها در جلوی تجمع کنندگان به گونه ای که الغا کننده این نکته باشد که همه دانشجویان در پشت این پلاکاردها قرار گرفته اند و گرفتن عکس از زاویه هایی که در آن تنها پلاکاردهای سرخ دیده شود و پوشش رسانه ای وسیع سایت ها و وبلاگهایی که گرایشات چپ دارند، برنامه حساب شده ای است تا جمعیتی که حداکثر 20 تا 30 نفر هستند، خود را صاحب تجمع نشان دهند. متاسفانه این دومین باری بود که این گروه  دست به حرکت غیراخلاقی خود زده و با سوء استفاده از حسن نیت برگزار کنندگان تجمع که همه هزینه ها را به جان خریده اند، تلاش نمودند تا با بزرگ نمایی حضور خود  از بستری که توسط دیگران مهیا شده حداکثر استفاده را ببرند. بار اول تجمع 16 آذر سال گذشته بود که دفتر تحکیم وحدت با تبلیغات خود تجمعی را با شعار "دانشگاه زنده است" برگزار نمود و دانشجویان چپ مشابه همین رفتار را انجام داده و حتی با راه انداختن هیاهوی فراوان تلاش نمودند تا از خوانده شدن سرود "ای ایران" و یا سخنان سخنرانان غیرهمفکرشان جلوگیری کنند. پس از پایان این تجمع هم مصاحبه ها و مقالات جالبی از برخی هواداران این جریان منتشر شد که از "برافراشته شدن پرچم های سرخ بر فراز جنبش دانشجویی" خبر می دادند. به طور مثال یکی از این افراد در مصاحبه ای با سایت "اخبار روز" حضور چپ ها را در تجمع دفتر تحکیم وحدت "فرصتی برای اعلام موجودیت" دانشجویان سوسیالیست بیان نمود و با بیان جملاتی نظیر "چیزی که برای نهادی مثل تحکیم پایان کار محسوب می شود، به وضوح برای چپ آغاز کار است"، "ما تولد خود را در سالروز مرگ سیاسی امثال ثحکیم جشن گرفتیم"، "لیبرالیسم در ایران مستقیما به پنتاگون وصل می شود" و ... عمق صداقت خود را در اتحاد با سایر جریانهای دانشجویی نشان دادند!

            اینجانب اگرچه تا پیش از رخ دادن وقایع 16 آذر سال گذشته معتقد بودم که کلیه دانشجویان با گرایشات مختلف فکری و ایدئولوژیک می توانند بر سر حداقلهایی چون "دفاع از آزادیهای آکادمیک" و یا خواست آزادی دانشجویان زندانی به صورت موردی متحد شوند، با مشاهده برخوردهای غیراخلاقی نظیر آنچه که در بالا گفته شد به این نتیجه رسیدم که تنها با جریانهایی می توان همکاری نمود که با رعایت حداقلی از اخلاق سیاسی فارغ از اختلافات ایدئولوژیک، به ملزومات کار جمعی پایبند باشند. . در این باره تذکر چند نکته را لازم می دانم:

حمید قهوه چیان

آن چه نگارش اين يادداشت را مقدر نمود تجمع اخيري بود كه در دانشكده ي علوم اجتماعي دانشگاه علامه طباطبايي اتفاق افتاد كه (8 آبانماه)  طي آن تجمعي در اين دانشگاه برگزار شد. متأسفانه مازيار سميعي دوست ارجمند و عزيزمان نيز دستگير شد كه اميدوارم هر چه زودتر آزاد شود چرا كه جاي انديشمند زندان نيست.زندان جاي بهكاران و بزهكاران است نه دانشجويان و روشنفكران. در اين تحصن دانشجويان، معترض مسائل و مشكلات جامعه ي دانشگاهي شده، خواستار مطالبات به حقشان بودند. اما روند اين جريان و در كل روند فعلي فعالين دانشجويي در زمان حاضر مورد انتقاد است. *

دانشجو گوشت قرباني نيست. اين انتقاد نه به احزاب و دولت بلكه در وهله ي اصلي به خود دانشجويان نيز وارد است. فعالين دانشجويي كه در صدد برگزاري برنامه هاي راديكال خويش، تمامي حد و مرز ها را شكسته و آرمانخواهي راديكال خويش را ملاك قرار داده اند مسئول تند روي هاي خويش بايد باشند.حق تحصيل ، حق آزادي و... حقوق اساسي و بنياديي است.براي مثال اگر شما را از ورود به جايي كه مطلوب شماست منع مي كنند چاره در كوبيدن سر بر در نيست. شما آنقدر سر بر در خواهيد كوفت كه انرژي خويش را از دست داده، چه بسا جان خود را نيز ازدست دهيد. پس چاره ي ديگري بينديشيد. دانشجو را گوشت ِ قرباني نكنيد.

متأسفانه اين نكته ي مهم در روند جنبش دانشجويي رو به فراموشي رفته كه جنبش دانشجويي جنبشي اصلاحي انتقادي است نه جنبشي انقلابي انتقادي. آري ما آرمانخواهيم اما يادمان نرود كه صيانت ذات، خواست اول و عنصر اساسي حقوق طبيعي ماست. اين روند مخالف اين حق متعالي است. اينكه آرمان خواهي و حق جويي مان را داشته باشيم اما خود را قرباني شرايط  نكنيم. حركت هاي راديكال در دانشگاه بايد متوقف شود چرا كه اين مخالف صريح با روند اصلاحي – انتقادي بودن ِ دانشگاه و مخالف حق صيانت ذات است. در هر حركتي بايد جاده را نگريست و هزينه ها را مقابل دستاوردهايمان قرار دهيم تا حركت آغاز شود. تكرار اشتباه در ايران مختص تمام نسل هاست.توده اي ها، ايران را نديدند. شوروي دستور داد و توده اي ها اطاعت نمودند.اگر اطاعت معقول نباشد بحران خلق مي شود. و بحران ها نسل ها را بر باد مي دهد. تجمع هاي دانشجويي بايد خودجوش ايجاد شوند. يعني دانشجويان در شرايطي قرار بگيرند و آگاهي پيدا كنند كه الان موقع اعتراض است؛ نه اينكه فعالين تجمع ها را مصنوعاً(به مهناي ساختن) ايجاد كنند. نه اينكه به تبع پلي تكنيك ، علامه نيز تجمع كند. بايد دانشجويان علامه(كه در حد يك برنامه ي اعتراضي باشند ) تجمع كنند.

اگر در پيگيري آرمان هايمان عجول باشيم آرمانهايمان موقتي و سطحي خواهد بود. دموكراسي ، حقوق بشر ، كرامت انساني با تمرين حاصل مي شود. تمرين محتاج اراده ي آزاد است. بايد زمينه سازي كرد نه افراد را مقابل شرايط مكرَه قرار داد. بايد احترام را ياد گرفت حتي نسبت به دشمن؛ الگويي كه مدرس اش گاندي بود.

تجمع در شرايط فعلي موجب تشديد سختگيري ها مي شود؛ حرمت هاي بيشتري شكسته مي شود، زمينه ها و فرصت هاي موجود براي اصلاح محدود مي شود و آنوقت است ماخودمان بيشتر محروم مي شويم. البته اين روند مختص تجمعات نيست بلكه هر فعاليت راديكال ديگري را نيز شامل مي شود.عملكرد فعلي دقيقاً ايجاد محدوديت بيشتر براي آينده ي خود ماست .اعتراض و انتقاد طبيعت جنبش دانشجويي است اما اين عنصر طبيعي در شرايط فعلي غير طبيعي است. اينكه هر چيزي كه سخت است دود مي شود و به هوا مي رود را ملاك براي فعاليت نمودن عين انقلابي گري است. آرام كردن جو دانشگاه براي فعاليت هاي جمعي ِ مصلحانه ي انتقادي ، عقب نشيني نيست بلكه پيشنهادي است براي روند فعلي. ما خود خشونت را متولد مي كنيم. اگر اين اقدام ها موجب تشديد فضاي دانشگاهي شود نه تنها فضا براي خود فعالين محدود مي شود و دانشجويان و دانشگاه را از وجود اين فعالين و و فوايد علمي و انتقادي شان  محروم مي كنيم. از پيامد هاي ديگر حركت راديكال در دانشگاه ايجاد فضاي رعب و محدوديت است. در اين صورت دانشجويان تازه وارد را از ورود در انتقاد هاي جمعي محروم كرده ايم چرا كه جو بسته است و در شرايط بسته گفتگو ايجاد نمي شود. اين عوارض با مصلحت دانشجويان و آينده ي خودمان در تعارض است. اين زنجيره ي فعاليت هاي دانشجويي زنجيره ي فاسدي است كه اگر 2 دانشجو دستگير شدند تحصني برگزار شود. چرا كه همين تحصن براي آزادي آن 2 دانشجو، سوژه اي شود براي دستگيري يا تعليق يا ايجاد محدودت به 3 دانشجوي ديگر و اين زنجيره همچنان ادامه مي يابد. انفعال و سكوت جايگزين روند فعلي به هيچ وجه نيست بلكه آرام كردن فضاي دانشگاه براي انجام فعاليت هاي بنيادين براي پتانسيل سازي ، ايجاد انگيزه براي دانشجويان ، انگيزه ي فعاليت هاي جمعي ، تشريح و گسترش آرمان هاي نو و انتقاد از دگم هاي موجود با فعاليت هايي كه تنش زا نيست مي تواند بعنوان آلترناتيو و جايگزين براي روند فعلي پيشنهاد شود.

پيشرفت و ترقي ، آزادي و رفاه ، برابري و كرامت انساني، آرمان هاي متفق بشريت اند اما رهيابي بدانها و پيشنهاد مسير وصول بدان ها بسيار مهم و اساسي است و بايستي با وسواس بيشتري تعيين شود. زنجيره ي ناكارآمد فعلي را بايد شكست تا هزينه هاي جنبش دانشجويي فرصت هاي آينده را ويران نكند تا اميدوار بمانيم به اصلاح ، كه قطعاً بدست مصلحان و منتقدان امروز است.

کوروش جنتی

بسیاری از انسانها، گروه ها و سازمان ها علیرغم اختلاف های نظری و خواست های متفاوت شباهت های بسیاری در شیوه ی پیگیری اهدافشان دارند که از رویکرد ایدئولوژیکشان به مسائل سرچشمه می گیرد. در این نوشتار برآن بوده ام تا با در کنار هم نهادن بخشی از عملکرد های دو نحله ی فکری متفاوت به شباهت های رفتاری آنها اشاره کنم.

.........................................

1_

آیا به راستی کشوری که هفده شهر را از ایران جدا کرده و هر زمان که دستش رسیده شرنگی در کام جان مردم ایران چکانده متحد طبیعی ودوست واقعی ایران است؟آیا جایی که تبسم را برلب ها جراحی و مهرورزی را با باتوم معنا می کنند آزادترین کشور جهان است؟ این یکی از همه خنده دار تراست البته اگرلبهایتان هنوز خنده را فراموش نکرده است: ایران قدرتی منطقه ای است.

اینجا تمام حرف ها را باید وارونه معنا کرد. رئیس جمهور در پرتو مفهوم تقیه این جسارت را می یابد که راست در چشمان 500 میلیون نفر نگاه کند و بزرگترین دروغ ها را بر زبان بیاورد و در زیر عنوان مصلحت نظام( نه مصلحت ایران) چوب حراج بر سرمایه های این سرزمین بزند و به تمام شعار ها و وعده هایش پشت کند. دریغا آن مردمی که اعتمادشان را در سبد این دولت گذاشتند به این امید که خالی سفره هایشان را با سهم نفت رنگ کند.

2_

سخنان دکتر رادمنش سخنگوی رسمی فراکسیون حزب توده در مجلس چهاردهم 1323 در مخالفت با قرار داد گس_ گلشائیان( واگذاری امتیاز نفت جنوب به انگلستان):

((... بنده خواستم عرض کنم که بنده با رفقایم با دادن امتیازات به کشورهای خارجی به طور کلی مخالفیم. همانطور که ملت ایران توانست راه آهن را خودش احداث کند با کمک مردم و سرمایه ی داخلی ما می توانیم تمام منابع ثروت این مملکت را استخراج و شاید بتوانیم به موضوع بدبختی مردم این مملکت بهبودی بدهیم...))

دو روز پس از این اظهارات کافتارادزه معاون وزارت خارجه شوروی در راس هیئتی به منظور گرفتن امتیاز نفت شمال وارد ایران شد و حزب توده که تا روز قبلش با دادن هر گونه امتیاز به هر دولت خارجی مخالف بود و سنگ مردم بدبخت ایران را به سینه می زد یک گردش کامل در مواضعش داد و نه تنها قلمی و کلامی که با برگزاری راهپیمایی هایی خواستاردادن امتیاز نفت شمال به کشور شورا ها شد!!!

مثالی دیگر همانطور که پیش از این برای یکی از دوستان خوبم نوشتم تحرکات حزب  توده و مدعیان عدالت است در زمان مصدق

مگر نه اینکه در زمان مصدق دولتی روی کار بود که به شکلی نزدیک به آرمانی آزادی های اجتماعی و سیاسی را ضمین شده بود و از طرف دیگر کشور را در مسیری انداخته بود که به رشد اقتصادی و رفاه بیشتر مردم می انجامید. و مگر خواست این رفقا چیزی غیر ازاین بود. پس دلیل کارشکنی ها و عدم حمایت مدعیان برابری از این جنبش مردمی به ویژه پس از 30 تیر 1331  چه بود؟. در روز 28 امرداد سه نفر از اعضای حزب توده به دیدن مصدق رفتندو به او گفتند تنها در صورتی حاضریم به نفع شما وارد میدان شویم که در صورت خنثی شدن کودتا ایران به زیر لوای شوروی درآید.!!!28 امرداد گیوتینی بود که بر گردن همه ی ملت ایران و از جمله حزب توده فرود آمد ولی چپ ها حتی به قیمت به بادرفتن کامل آرمانهایشان که بخش بزرگی از آنها در دولت مصدق تحقق یافته بود هم حاضر نشدند به حمایت از این جنبش مردمی بپردازند.

3_

نمونه دیگر عملکرد همین بسیج خودمان است درسالی که گذشت. این برادران و خواهران ارزشی واین مدعیان اسلام و ناموس مسلمین که در جریان اشاره ی یکی از استادهای دانشگاه تهران به موی یکی از دانشجوهایش قیصریه را

به آتش کشیدند و فریاد وا اسلاما سردادند درجریان ی توهین به پیامبر

درآزمون آموزش وپرورش وهمچنین تجاوز یکی از پرسنل دانشگاه کرمانشاه به یک دانشجوسکوت پیشه کردند! تردید نکنید چنین کسانی روزی اگر

ضرورت افتد و از بالا دستوری برسداز برپایی کاباره و تالار رقص هم

در دانشگاه ها رویگردان نیستند.

چرا که اسلام تنها برایشان لقلقه ی زبان است و نه یک دغدغه ی حقیقی

4_

و سرانجام بخشی از فعالان جنبش دانشجویی که از خرابه های اندیشه های   مارکس و لنین سر برآورده اند.

این دوستان مدعی عدالت در یکی دوسال اخیربا شیوه ای غیر اخلاقی  به تلاش برای مصادره کردن برنامه های گروه های دانشجویی دیگر دست زده اند. که  واپسین مورد آن در دانشگاه صنعتی امیر کبیر و در جریان تجمعی که در اعتراض به احکام صادره برای سه دانشجوی زندانی این دانشگاه به دعوت انجمن اسلامی و دفتر تحکیم وحدت برگزار شده بود اتفاق افتاد. در این تجمع دو دانشجو به نمایندگی از تفکر یاد شده بیانیه هایی را

خواندند که بیش از آنکه درحمایت از یاران در بندمان باشد در تخریب دیگر

گروه های دانشجویی بود. و این در حالی بود که تنها نماینده ی دانشجویان لیبرال  در سخنانش بر همبستگی تمام گروه های دانشجویی در حمایت از دانشجویان زندانی تاکید کرده بود. سپس در پایان مراسم این دانشجویان که تعدادشان به زحمت از ۳۰ نفر تجاوز می کرد علیرغم توافق قبلی! و همان گونه که در مراسم 16 آذر سال گذشته نیز شاهد بودیم با پلاکاردهای سرخ بزرگی در پیشاپیش جمعیت به حرکت در آمدند و بی شرمی را تا آنجا رساندند که حتی پلاکاردهایشان را در برابر تصاویر سه اهورایی زندانی پلی تکنیک قرار دادند. به عبارت دیگر این عده بیشتر از آنکه نگران حال یاران دبستانی شان باشند در بند پوشش خبری شمار و رنگ پلاکاردهای شان بودند.

آیا این رفقا عدالت را هم با همین شیوه ها می خواهند بگسترند؟

 نتیجه اینکه : از نگاه من تفاوتی در شیوه ی عمل احمدی نژاد و بسیج با دوستان مدعی  چپ رادیکال وجود ندارد . هر دو دررفتار و گفتار بی صداقتند.هر دو تفکرآنجا که لازم بوده دروغ گفته اند و می گویند. هردو اگر بتوانند شبکه ای از روابط قدرت تمامیت خواه را شکل می دهند

هر دو حاضرند برای تحقق خواسته های گروه متبوعشان اصول اولیه اخلاق و حتی آرمانهای خودشان را زیر پا بگذارند. و دست آخر هر دو و به ویژه رفقا بیشتر خواهان نمود و نمایش اند.

آری آنجا که ایدئولوژی خشک و بی انعطاف پا به میدان می گذارد حقیقت و اخلاق به حاشیه می رود.

میثم امانی

رمضان امسال هزار سال از درگذشت ابن سینا می گذرد.چرا باید ابن سینا بخوانیم؟ اگر بگویند مطهری بخوانید  بسیار قابل هضم ترست از اینکه بگویند ابن سینا بخوانید. هرچه باشد مطهری دست یافتنی تر و فهمیدنی تر از ابن سیناست، از مطهری هشتاد سال می گذرد و از ابن سینا هزار سال.. هم اگر بگویند روان شناسی بخوانید  بسیار قابل هضم ترست از اینکه بگویند فلسفه بخوانید ، تازه نه فلسفه معاصر،  فلسفه کلاسیک. بنابراین پرسش دقیق تر اینست که بپرسیم چرا باید فلسفه کسی را بخوانیم که هزار سال از درگذشت او می گذرد؟

بگذارید ازاین نقطه بیاغازم که ضرورت خود شناسی را هیچیک از ما منکر نیست. چه اینکه خود فردی مان را بشناسیم چه خود ملی  یا مذهبی یا خودهای دیگر را. شناخت هویت های ملی و مذهبی جزو شناخت خودماست واین خودشناسی است که موقعیت اینجا و اکنون ما را تعیین می کند. حالا برای خودشناسی به این معنای عامش چه باید کرد؟

"خود" ما ، "من"ما ،هویت ما، شخصیت ما در وهله اول آنست که دیگران برای ما تعریف کرده  و به ما داده اند  دیگران یعنی خانواده ، مدرسه  ،دوستان و نهادهای اجتماعی دیگر ولی این خود وشخصیت داده شده ایرادش اینست که عاریتی است  ،باادراک و اراده ما تعریف نشده و تعیین نشده است. اینجاست که خودشناسی ضروری است یعنی با تولدی دوباره باید برگردیم به گذشته و همه آنچه را که الان هستیم و به ما داده اند ، روی دایره بریزیم. خودشناسی با رجوع به خود و تامل در تمام بخشها و زوایای پیدا و پنهان آن شروع می شود. نوجوانی را فرض بگیرید که به سن بلوغ عقلی رسیده است  وتا کنون در زمین دیگران خانه داشته است واینک  او باید با ادراک و اراده خویش همه شخصیت شکل گرفته خویش را به چالش بگیرد  و سره و ناسره اش را  سوا کرده  ، شخصیت  خودش را خودش رقم بزند. همین داستان و همین ماجرا درباره هویات ملی و مذهبی  صدق می کند . ما اگر بخواهیم خودمان را بشناسیم  چه خود فردی و چه خود جمعی مان را ، باید ببینیم شخصیت عاریتی ما چیست و اجزا و عناصر آن کدامند تا بتوانیم خودمان  مستقلا آن را تاسیس بنماییم.

بازخوانی ابن سینا  به منعای توضیح داده شده    درس خودشناسی است. فلسفه ابن سینا هزر سال است  که در قاعده و قائمه باورهای ما رسوخ کرده است و ما باآن زندگی می کنیم ، ناخودآگاهانه. ابن سینا یکی از درشت ترین مهره های تفکر ماست که خودمان را دانسته و ندانسته باآن تعریف می کنیم. برای اینکه بدانیم در این صف طویل تاریخی کیستیم و چیستیم و در کجا و کی ایستاده ایم  رجوع به کسانی که پیش از ما ایستاده اند  ضروری است . ما با خواندن ابن سینا صفحه های ورق نخورده  وجودخودمان را ورق می زنیم ودران صورت است که  خواهیم توانست  با نقد منطقی و منصفانه آن صفحه های بعد را خودمان بنویسیم و ورق بزنیم. واپس روی تا گذشته   هنرنیست ، هنر در پیش روی است و پیش روی به سوی آینده جز با رجوع به گذشته و صدالبته شناخت حال ممکن نخواهد بود.

نفیسه زارع

اکنون بیست و هشت سال از آن روز گذشته است ،همان روزکه دانشجویان انقلابی مهیای تصرف سفارت امریکا در ایران شدند و از مجموع دانشگا ههای تهران گرد هم آمدند، از دیوار سفارت بالا رفتند و با شکستن در به راحتی به حیاط سفارت وارد شدند وبه این ترتیب واقعه ای را رقم زدند که تا قریب به سه دهه پس از آن هم ادامه پیدا کرد .

آن روز  دانشجویان ،روحانی انقلابی سید محمد موسوی خوئینی ها را برای پرسش نظر رهبر انقلاب در خصوص اشغال سفارت راهی  کردند و نظر موافق او بود که موسوی خوئینی رابه سرپرستی دانشجویان گروگانگیر نشاند .

اما گویی نحسی سیزدهمین روز از ماه آبان قرار بود دامان دانشجویان پیرو خط امام را هم بگیرد که ادامه کار از دستشان خارج شد وآنان که می خواستند تنها چند روز میهمان ناخوانده سفارت امریکا باشند ناچار  444 روز 52 امریکایی را پشت درهای بسته نگاه داشتند.

بعدها اگرچه ویلیام سولیوان آخرین سفیر امریکا در ایران علت تصرف سفارت امریکا را روش سست و بی بنیاد حکومت کارتر و اقدامات نامعقول برژینسکی دبیر وقت شورای امنیت ملی امریکا در درک واقعیت های ایران دانست اما در داخل کشوردلایلی دیگری مطرح بود که یکی از آن ها دست دادن مهندس مهدی بازرگان رییس دولت موقت با برژینسکی در سفر به الجزایر بود که این گونه دانشجویان انقلابی، دولت موقت و رییسش را به سازشکاری متهم کردند و دور هر نوع گفت و گوی دیپلماتیک با امریکا راخط قرمز کشیدند.

این علت اگرچه در نهایت دولت موقت را به استعفا کشاند اما برخی علت را در سخنان رهبر انقلاب که درفردای روز تصرف سفارت امریکا اظهار داشت دانستند آنگاه که گفت:"امریکا توقع دارد که شاه راببرد به آن جا برای توطئه ،پایگاهی برای توطئه درست کنند و جوانهای ما بنشینند و تماشا کنند "و این چنین بود که گمانه پذیرش شاه فراری برای مداوا از سوی امریکا  نیز یکی دیگر از علل تسخیر سفارت خوانده شد .

اما علت اشغال سفارت هرچه که بود آتش تابویی را رقم زده بود که آغاز جنگ ایران و عراق بر آن دامن زد چرا که ایران عراق را نماینده کشوری دانست که سال پیش از آغاز جنگ سفارتش در ایران به دست دانشجویان خط امامی اش اشغال شده بود و به این ترتیب مقامات امریکایی دست نشانده امریکا خوانده شدند و این مسئله تا آغاز دولت سازندگی ادامه پیدا کرد تا آن روز که عطالله مهاجرانی سخن از مذاکره مستقیم گفت  و کشیدن دیواری بلند دور کشور را امری ناپسند خواند هرچند که چنان واکنش های تندی نسبت به او ابراز شد که حتی هاشمی رفسنجانی هم نتوانست در برابر این واکنش ها حرکنتی بکند و خط قرمز رابطه با امریکا تا دوران اصلاحات کشیده شد.

اما دولت اصلاحات و  سید محمد خاتمی هم گره گشای این مسئله نبود که او نیز در برابرواکنش های تند راست نشینان در برابر "شیطان بزرگ"  سکوت پیشه کرد و در نشست سازمان ملل خود را از دید کلینتون رییس دولت وقت امریکا پنهان کرد تا مبادا دستی به سویش دراز شود و او آن را بفشارد.

و این چنین چرخ زمانه چرخید وچرخید تا دولت اصولگرای احمدی نژاد، که داستان دیگرگونه شد . رییس دولت اصولگرا اگرچه تند ترین شعارها را علیه دولت امریکا سر داد ، و حتی به عقیده همفکرانش با حضوردر دانشگاه کلمبیا هویت مخدوش آنان را هویدا کرد اما از سوی دیگر به رییس دولتش نامه نوشت تا او را ارشاد کند و بارها از باز بودن راه مذاکره سخن راند واین همه ماجرا نبود که دولت اصولگرا نماینده خودش  را پای میز مذاکره با امریکا بر سر همسایه قدیمی اش عراق فرستاد تا دو کشور سر آن چه که صلاح منطقه و عراق است گفت و گو کنند واین چیزی بود که بیست و هشت سال دولت های مختلف حتی خوابش را هم نمی دیدند و  نتوانسته بودند عملی اش کنند .

این گونه است که با نگاهی به رفتاردولت نهم با امریکا  دردوسال گذشته ازعمرش باید امیدوار بود شاید بیست وهشت سال پس از گره ای که دانشجویان خط امامی در آن روز پاییزی بر رابطه ایران و امریکا زدند این گره نه با دست دولت های سازندگی و اصلاح طلب بلکه به زعم بسیاری  باید به دست دولت اصولگرا باز شود، دولتی که اجازه شکستن تابوها را دارد و از این کار لذت می برد .